Ev arkadaşı evden ayrılırken hesap nasıl kapatılır?
Ev arkadaşlarından biri taşınırken en çok kafa karıştıran şey para ve düzendir: son ayın kirası, fatura payı, depozito, ortak eşyalar ve yerine yeni biri gelip gelmeyeceği. Bunları baştan netleştirmezsen ayrılma, kırıcı bir tartışmaya dönebilir.
Aşağıdaki adımları izlersen hesabı adil kapatır, evin düzenini korur ve ev arkadaşınla iyi ilişkiyi sürdürürsün. Hukuki konular ev sahibiyle yapılan sözleşmeye göre değiştiği için bu yazı genel bilgidir.
1. Önce haber ve tarih
Ayrılacak kişi, evdekilere ve gerekirse ev sahibine mümkün olan en erken zamanda haber vermelidir. Sözleşmede ev arkadaşları için bir ihbar süresi yazıyorsa ona uyulur; yoksa en az bir ila iki ay önceden bildirmek makul bir beklentidir. Ev anayasasında bu süre yazılıysa iş çok kolaylaşır.
2. Kira ve faturayı kapat
- Son ayın kira payı: ayrılma tarihine göre gün bazlı mı, tam ay mı olacağına karar verin.
- Faturalar: ayrılma gününe kadar olan tüketim için kısmi hesap yapın. Sayaç okumaları (elektrik, su, doğalgaz) yardımcı olur.
- Ortak giderler: market ve temizlik gibi ortak masrafların güncel durumunu kapatın.
- Aidat ve internet gibi sabit giderlerde ayrılan kişinin payı ne zaman biter, karar verin.
Gün bazlı fatura hesabı için fatura bölme hesaplayıcısı, kim kime borçlu olduğunu görmek için borç hesaplayıcısı kullanılabilir.
3. Örnek hesap
Üç kişilik evde Mert ayın 15'inde ayrılıyor. Aylık kira 18.000 ₺, kişi başı 6.000 ₺; elektrik faturası ayın tamamı için 1.200 ₺.
| Kalem | Hesap | Mert'in payı |
|---|---|---|
| Kira (15 gün) | 6.000 ₺ × 15 ÷ 30 | 3.000 ₺ |
| Elektrik (15 gün) | Gün bazlı; Ayşe ve Zeynep 30, Mert 15 gün | 1.200 × 15 ÷ 75 = 240 ₺ |
| Ortak market | Güncel bakiye | Örn. 80 ₺ borç |
Burada kira için ayrılma tarihine göre bir indirim yapıldı; bunu herkesin kabul etmesi gerekir. Çoğu ev bunun yerine ay sonuna kadar tam ödeme kuralı koyar. Hangisi olursa olsun, kuralı önceden yazmak önemli.
4. Depozito ve ortak eşya
- Depozito: Ev sahibine ödenen depozito evden çıkışta iade edilir; ayrılan kişinin payı yeni gelen kişiden alınıp ona verilebilir. Böylece ev sahibiyle yeniden işlem yapmak gerekmez. Ayrıntılar için depozito rehberi ve taşınma yazısı.
- Ortak eşya: Birlikte alınan eşyaları listeleyin: kalacaklar, taşınacaklar, satılacaklar. Kim ödediyse bedelin payını geri alır.
- Anahtar: Anahtarı teslim edin; gerekirse kilit değiştirme konusunu ev sahibiyle konuşun.
5. Yerine yeni biri
- Önce ev sahibiyle konuşun; yeni kişi sözleşmeye eklenecek mi?
- İlan yazın: oda, kira payı, kurallar ve kimleri aradığınız net olsun (ilan rehberi).
- Yeni kişiyle ev kurallarını ve ortak giderleri baştan konuşun.
- Eski ve yeni kişi arasında geçişi (depozito payı, ortak eşya) yazılı bir mesajla kayda alın.
6. Hesabı yazılı kapat
Tüm kalemler kapandığında herkes aynı rakamda mutabık olmalı. Bir kısa mesajla (ya da uygulamadaki ödeme onayıyla) kapanışı kayda alın: "Mert'le hesaplar kapandı; son tutar şu, ödeme şu tarihte yapıldı." Ev Ortağım'da ayrılan kişinin bakiyesi ayrılma anında görünür; ödeme karşılıklı onayla kapanır ve geçmişte kalır.
Sık sorulan sorular
Ev arkadaşı evden ayrılırken kira nasıl hesaplanır?
Ayrılma tarihine göre gün bazlı ya da ay sonuna kadar tam ödeme olarak hesaplanabilir. Hangisinin uygulanacağını baştan yazmak tartışmayı önler.
Ayrılan ev arkadaşının depozito payı nasıl geri verilir?
Genellikle yerine gelen kişi payı öder ve bu tutar ayrılan kişiye iletilir. Ev sahibiyle yapılacak işlem sözleşmeye göre değişir.
Ortak alınan eşyalar ayrılınca ne olur?
Eşya listesi çıkarılır; kalacak eşyanın bedelinin payı ayrılan kişiye ödenir ya da alınan eşya taşınır. Kuralı önceden yazmak en iyisidir.