Ev Arkadaşıyla Yolları Ayırmak: Depozito ve Son Hesaplaşma
Aynı evi paylaştığınız, iyisiyle kötüsüyle birçok anı biriktirdiğiniz ev arkadaşınızla yolları ayırma vakti geldiğinde, işin içine sadece duygusal bir veda değil, karmaşık bir finansal hesaplaşma da girer. Mezuniyet, yeni bir iş, farklı bir şehre taşınma veya sadece anlaşamama... Sebep ne olursa olsun, bir evden ayrılmak veya ev arkadaşını uğurlamak, eşyaları kolilere doldurmaktan çok daha fazlasını gerektirir.
Taşınma süreci başlı başına stresliyken, bir de 'Ortak aldığımız çamaşır makinesi kimde kalacak?', 'Ev sahibindeki depozitoyu nasıl bölüşeceğiz?' veya 'Ben çıkıyorum ama gelecek ay gelecek olan faturayı kim ödeyecek?' gibi sorular süreci tam bir krize dönüştürebilir. Uzun süren dostlukların, son ay yapılan bu hesaplaşmalar yüzünden acı bir şekilde bittiğine çok sık rastlanır. İletişimi koparmadan, kimsenin hakkı kimsede kalmadan süreci noktalamak, baştan sona şeffaf bir planlama gerektirir. Bu yazıda, ev arkadaşınızla yolları ayırırken depozito, ortak eşyalar ve son ay faturaları gibi pürüzlü konuları nasıl adilce çözeceğinizi adım adım anlatıyoruz.
Ortak Eşyalar ve Depozito Düğümünü Çözmek
Eve ilk çıkarken hevesle ortak bütçeyle alınan beyaz eşyalar, mobilyalar veya küçük mutfak gereçleri, ev ayrılırken en büyük anlaşmazlık konusudur. Bir eşyanın fiziksel olarak ikiye bölünemeyeceği gerçeğiyle yüzleştiğinizde, en mantıklı yöntem eşyanın o günkü ikinci el piyasa değerini belirlemektir. Eşyayı evde tutacak olan kişi, ayrılan kişiye bu bedelin kendi payına düşen kısmını ödeyerek mülkiyeti tamamen alabilir. Eğer ikiniz de eşyayı istemiyorsanız, ikinci el uygulamalarında satıp gelen parayı bölüşmek en temiz yoldur. Kendinize yeni bir düzen kuracaksanız, bu ayrılık sürecinin size ne kadara mal olacağını öngörmek için sitemizdeki taşınma maliyeti hesaplama aracından mutlaka yararlanın.
Bir diğer büyük kriz noktası ise depozitodur. Eğer ev tamamen boşaltılıyorsa, ev sahibinden iade alınan depozito (varsa hasar kesintileri düşüldükten sonra) ilk başta ödenen oranda paylaştırılır. Ancak sadece bir kişi evden çıkıyor ve yerine yenisi geliyorsa işler değişir. Bu durumda çıkan kişinin depozito payını ev sahibi değil, ya evde kalmaya devam eden kişi ya da yeni gelecek olan ev arkadaşı ödemelidir. Bu devir işlemlerini sözlü bırakmamak ve yasal bir pürüz yaşamamak çok önemlidir.
- Ortak eşyaların listesini yapın ve güncel ikinci el değerleri üzerinden adil bir fiyatlandırma çıkarın.
- Evden ayrılan tarafın depozito iadesini, evin o anki fiziki hasar durumunu göz önüne alarak hesaplayın.
- Kira ve fatura sözleşmeleri evden çıkan kişinin üzerineyse, iptal ve devir işlemlerini mutlaka taşınma haftasında halledin.
Son Ayın Faturaları ve Hesabı Tamamen Kapatmak
Taşınma ayında her şey bir telaş içinde yapıldığından, fatura takipleri ve ufak market borçları genellikle gözden kaçar. Ancak evden çıkan kişinin, fiilen taşındığı güne kadar olan elektrik, su ve doğalgaz kullanımlarından sorumlu olduğu unutulmamalıdır. Faturalar henüz kesilmemiş olsa bile, sayaç okumaları yapılarak tahmini bir tutar hesaplanmalı veya fatura gelince ödenmek üzere karşılıklı mutabık kalınmalıdır. Eski borçların, geçmiş aylardan kalan ödenmemiş masrafların ve son ayki giderlerin tek bir potada eritilip net bir sonuca varılması gerekir.
İşte bu 'büyük son hesaplaşma' anında Ev Ortağım uygulaması en büyük kurtarıcınızdır. Uygulamanın ay özeti ve genel borç durumu ekranları sayesinde, eve çıktığınız günden taşındığınız güne kadar kimin kime ne kadar borçlu olduğu, geçmişteki karmaşık hesapların nasıl sadeleştiği tek bir rakamla karşınıza çıkar. Çıkış yapacak ev arkadaşınızla aranızdaki tüm aidat, fatura veya alışveriş giderlerini tek bir kalemde ödeyip uygulamadan 'hesabı kapat' işlemi gibi onaylayabilirsiniz. Bu sayede 'Acaba bana geçen kıştan borcu kalmış mıydı?' şüphesi yaşamadan vedalaşabilirsiniz. Geçmişe dönük hesapları manuel teyit etmek isterseniz kim kime borçlu hesaplayıcımız da işinizi görecektir.
Ev arkadaşlığınızı bitirmek, ilişkinizi tamamen bitirmek anlamına gelmez. Finansal konuları net bir sistemle, kimsenin hakkı diğerinde kalmayacak şekilde şeffafça kapatmak, o insanla gelecekte de huzurla görüşebilmenizin en büyük teminatıdır. Yasal sözleşme devirleri için mevzuatı kontrol etmeyi unutmayın.